El Filibusterismo Kabanata 12: Placido Penitente

Sa Kabanata 12 ng El Filibusterismo, “Placido Penitente”, ipinakilala ang isang matalinong estudyante na nawawalan na ng gana sa pag-aaral. Sa pamamagitan ng kanyang paglalakad patungo sa Unibersidad ng Santo Tomas, ipinakita ni Rizal ang kalagayan ng mga mag-aaral noong panahong iyon.

Buod ng Kabanata 12

Malungkot na naglalakad sa Escolta si Placido Penitente papunta sa Unibersidad ng Santo Tomas. Isang linggo pa lamang siya mula sa probinsya, ngunit dalawang beses na siyang sumulat sa kanyang ina na gusto na niyang huminto sa pag-aaral. Pinayuhan siya ng ina na magtiis at tapusin man lang ang kanyang pagka-batsilyer. Sa kolehiyo ni Padre Valerio sa Tanauan, kilala siya bilang isa sa pinakamagaling sa Latin at sa pakikipagtalo.

Sa daan, sumabay sa kanya ang kaklase niyang si Juanito Pelaez, paborito ng mga propesor at mahilig manloko. Ipinagmalaki ni Juanito ang kanyang bakasyon sa Tiani kasama ang kura roon, si Padre Camorra, na mahilig manligaw sa mga dalaga. Binanggit pa niya ang kasintahan ni Basilio, si Juli, na hindi raw nila napasuko. Nainis si Placido sa kanyang narinig.

Nang magtanong si Juanito tungkol sa mga aralin, lumabas na halos walang klase noong nakaraang linggo dahil sa pista at sa pagdiriwang ng araw ng pangalan ng propesor. Naningil din si Juanito ng kontribusyon: para sa monumento ng isang paring Dominiko at para sa pagdiriwang ng araw ng pangalan ng isa pang propesor. Nagbigay si Placido dahil naalala niya ang isang estudyanteng nakapasa sa pamamagitan ng pagreregalo ng mga ibon sa propesor.

Sa unibersidad, nakita nila ang iba’t ibang grupo ng estudyante, kasama ang makatang si Isagani, na namutla nang dumating si Paulita Gomez kasama si Donya Victorina. Naroon din si Tadeo, ang estudyanteng laging umaasang walang pasok. May isa pang estudyanteng nagpapapirma kay Placido ng isang protesta laban sa hiling ni Makaraig na magbukas ng akademya ng wikang Kastila, ngunit tumanggi si Placido na pumirma nang hindi muna binabasa.

Dahil sa pagkaantala, nahuli si Placido sa klase: tinatawag na ang mga pangalang nagsisimula sa titik Q. Nakamarka na siyang lumiban. Muntik na siyang umuwi, ngunit naisip niyang malapit na ang pagsusulit at hindi pa siya napapansin ng propesor, kaya pumasok siya nang malakas ang yabag. Napansin nga siya ng propesor, na kumunot ang noo na tila nagsasabing pagbabayaran niya ang kanyang kapangahasan.

Mga tauhan sa kabanata

• Placido Penitente: matalinong estudyante na dating nag-aral sa Tanauan at nawawalan ng gana sa pag-aaral
• Juanito Pelaez: paborito ng mga propesor, mahilig manloko at maningil ng kontribusyon
• Padre Camorra: kura ng Tiani na mahilig manligaw sa mga dalaga
• Isagani: makatang estudyante at kasintahan ni Paulita Gomez
• Paulita Gomez: magandang dalaga na pamangkin ni Donya Victorina
• Tadeo: estudyanteng laging umaasa na walang pasok

Mahahalagang pangyayari

1. Naglakad si Placido patungo sa unibersidad na walang gana.
2. Ipinagmalaki ni Juanito ang kanyang bakasyon kasama si Padre Camorra.
3. Naningil si Juanito ng kontribusyon para sa monumento at sa handaan ng propesor.
4. Tumanggi si Placido na pumirma ng protesta nang hindi muna binabasa.
5. Nahuli si Placido sa klase at napansin siya ng propesor.

Talasalitaan

Aral at mensahe

Ipinakikita ng kabanata ang bulok na sistema ng edukasyon noon: madalas walang klase, pagsasaulo ang pagtuturo, at mas mahalaga ang pagreregalo at pakikisama sa propesor kaysa sa tunay na pagkatuto.

Makikita rin sa katauhan ni Placido ang aral na huwag pumirma sa anumang dokumento nang hindi ito nauunawaan.

Ang pangalang “Placido Penitente” ay nangangahulugang “mapayapa” at “nagtitiis”: isang binatang matagal nang nagtitiis, na malapit nang maubos ang pasensya sa susunod na kabanata.

Mga gabay na tanong

1. Bakit gusto nang huminto ni Placido sa pag-aaral kahit siya ay matalino?
2. Anong uri ng estudyante si Juanito Pelaez?
3. Bakit nagbigay ng kontribusyon si Placido kahit ayaw niya?
4. Bakit ayaw pumirma ni Placido sa protesta? Tama ba ang kanyang desisyon?
5. Anu-anong problema sa sistema ng edukasyon ang ipinakita sa kabanata? May nakikita ka bang katulad nito ngayon?

Kaugnay: Buod at listahan ng mga kabanata ng El Filibusterismo · Mga tauhan ng El Filibusterismo · Noli Me Tangere

Ang buod na ito ay isinulat sa sariling salita ng Pangkat Editoryal ng Aking Maikling Kwento batay sa orihinal na nobela ni José Rizal (1891), na nasa pampublikong domain. Maaaring bahagyang magkaiba ang mga pangalan at pamagat depende sa saling ginagamit ng inyong aklat.