Ang tayutay (figure of speech sa Ingles) ay sadyang paggamit ng salita sa paraang iba sa karaniwan upang maging mas makulay, masining at mabisa ang pagpapahayag. Dito makikita ang 10 pangunahing uri ng tayutay, 20 halimbawa, pagkakaiba ng pagtutulad at pagwawangis, at pagsasanay na may sagot.
📄 I-download ang worksheet sa tayutay na may susi sa pagwawasto (PDF): libre at maaaring i-print.
Mga uri ng tayutay at halimbawa
| Uri ng tayutay | Sa Ingles | Kahulugan | Halimbawa |
|---|---|---|---|
| Pagtutulad | Simile | Naghahambing ng dalawang magkaibang bagay gamit ang tulad ng, parang, gaya ng, kawangis ng, tila, kasing-. | Ang kanyang ngiti ay parang sikat ng araw sa umaga. |
| Pagwawangis | Metaphor | Tuwirang paghahambing; hindi na gumagamit ng tulad ng o parang. | Si Nanay ang ilaw ng tahanan. |
| Pagsasatao | Personification | Pagbibigay ng katangian, kilos o damdamin ng tao sa bagay, hayop o kalikasan. | Sumasayaw ang mga dahon sa ihip ng hangin. |
| Pagmamalabis | Hyperbole | Sadyang pinalalaki o pinasosobra ang paglalarawan. | Bumaha ng luha sa silid nang mabasa ang liham. |
| Pagpapalit-tawag | Metonymy | Pagpapalit ng pangalan ng isang bagay sa ibang bagay na kaugnay nito. | Ang Malacañang ay naglabas ng bagong kautusan. (ang Pangulo) |
| Pagpapalit-saklaw | Synecdoche | Pagbanggit sa bahagi upang tukuyin ang kabuuan, o ang kabuuan upang tukuyin ang bahagi. | Maraming bibig ang kailangang pakainin ni Mang Jose. (mga tao) |
| Pagtawag | Apostrophe | Pakikipag-usap sa bagay na walang buhay, sa isang ideya, o sa taong wala sa harapan na parang naroon at nakikinig. | O buwan, samahan mo ako sa malungkot na gabing ito. |
| Pag-uyam | Irony / Sarcasm | Pangungutya sa pamamagitan ng salitang tila papuri ngunit kabaligtaran ang ibig sabihin. | Napakasipag mo talaga; alas-diyes ka na nagising. |
| Paghihimig | Onomatopoeia | Paggamit ng salitang kahawig ng tunog na tinutukoy. | Narinig namin ang tik-tak ng orasan sa dingding. |
| Pagtatanong | Rhetorical question | Tanong na hindi naghihintay ng sagot; ginagamit upang magbigay-diin. | Sino ang hindi magmamahal sa sariling bayan? |
Paalala: sa ilang aklat, magkaiba nang kaunti ang bilang at pangalan ng mga uri ng tayutay (halimbawa, tinatawag ding personipikasyon ang pagsasatao at onomatopeya ang paghihimig). Sundin ang ginagamit ng inyong guro o aklat.
20 halimbawa ng tayutay sa pangungusap
1. Pagtutulad (Simile)
- Ang kanyang ngiti ay parang sikat ng araw sa umaga.
- Kasingtigas ng bato ang loob ng masungit na kapitbahay.
2. Pagwawangis (Metaphor)
- Si Nanay ang ilaw ng tahanan.
- Bituin ng klase si Ana dahil sa husay niya sa pagbigkas.
3. Pagsasatao (Personification)
- Sumasayaw ang mga dahon sa ihip ng hangin.
- Umiiyak ang langit nang buong magdamag.
4. Pagmamalabis (Hyperbole)
- Bumaha ng luha sa silid nang mabasa ang liham.
- Abot-langit ang kanyang kasiyahan nang pumasa siya.
5. Pagpapalit-tawag (Metonymy)
- Ang Malacañang ay naglabas ng bagong kautusan. (ang Pangulo)
- Iginagalang ng lahat ang korona. (ang hari o reyna)
6. Pagpapalit-saklaw (Synecdoche)
- Maraming bibig ang kailangang pakainin ni Mang Jose. (mga tao)
- Walang bubong na matutuluyan ang mag-anak. (bahay)
7. Pagtawag (Apostrophe)
- O buwan, samahan mo ako sa malungkot na gabing ito.
- Kalayaan, kailan ka darating sa aming bayan?
8. Pag-uyam (Irony / Sarcasm)
- Napakasipag mo talaga; alas-diyes ka na nagising.
- Ang galing mo! Naiwan mo na naman ang iyong takdang-aralin.
9. Paghihimig (Onomatopoeia)
- Narinig namin ang tik-tak ng orasan sa dingding.
- Kumakalabog ang kulog sa labas ng bahay.
10. Pagtatanong (Rhetorical question)
- Sino ang hindi magmamahal sa sariling bayan?
- Hanggang kailan tayo magbubulag-bulagan?
Pagtutulad at pagwawangis: ano ang pagkakaiba?
| Pagtutulad (simile) | Pagwawangis (metaphor) | |
|---|---|---|
| Paraan | Di-tuwirang paghahambing | Tuwirang paghahambing |
| Hudyat na salita | tulad ng, parang, gaya ng, kasing-, tila | Wala |
| Halimbawa | Ang guro ay parang ilaw sa dilim. | Ang guro ay ilaw sa dilim. |
Basahin din ang hiwalay na aralin tungkol sa metapora.
Pagsasanay: tukuyin ang uri ng tayutay
Panuto: Isulat kung anong uri ng tayutay ang ginamit sa bawat pangungusap.
- Ang kanyang buhok ay parang sutla sa lambot.
- Si Lolo ang haligi ng aming pamilya.
- Ngumiti ang bulaklak nang dumampi ang hamog.
- Isang libong beses ko nang sinabi sa iyo!
- Ang Palasyo ay nagsalita na tungkol sa isyu.
- Tumunog ang ding-dong ng kampana sa simbahan.
- O pag-ibig, bakit ka napakahirap unawain?
- Ang talino mo naman; mali na naman ang lahat ng sagot mo.
- Kailangan ng bayan ang mga bagong kamay na magtatrabaho.
- Sino ang makatatanggi sa tawag ng tungkulin?
- Kasimbilis ng kidlat ang kanyang pagtakbo.
- Ang kanyang mga mata ay bituing kumikislap.
- Nagtampo ang araw at nagtago sa likod ng ulap.
- Pasan niya ang daigdig sa dami ng problema.
- Lumagapak ang aklat sa sahig.
Susi sa pagwawasto
1. Pagtutulad · 2. Pagwawangis · 3. Pagsasatao · 4. Pagmamalabis · 5. Pagpapalit-tawag · 6. Paghihimig · 7. Pagtawag · 8. Pag-uyam · 9. Pagpapalit-saklaw · 10. Pagtatanong · 11. Pagtutulad · 12. Pagwawangis · 13. Pagsasatao · 14. Pagmamalabis · 15. Paghihimig
Ang mga halimbawa at pagsasanay ay orihinal na isinulat ng Pangkat Editoryal ng Aking Maikling Kwento.
Ano sa palagay mo?
Nagustuhan mo ba ang kwentong ito? Ibahagi ang iyong saloobin o karanasan sa ibaba — gusto naming marinig ito!