El Filibusterismo Kabanata 9: Ang mga Pilato

Sa Kabanata 9 ng El Filibusterismo, “Ang mga Pilato”, ipinakita kung paano naghugas-kamay ang lahat sa sinapit ni Kabesang Tales, gaya ni Poncio Pilato sa Bibliya. Maikli ang kabanata, ngunit mabigat ang mensahe nito tungkol sa pananagutan.

Buod ng Kabanata 9

Nang kumalat sa bayan ang balita tungkol sa pagkabihag ni Kabesang Tales, may mga nalungkot at may mga nagkibit-balikat lamang. Ayon sa lahat, walang may kasalanan.

Ang tenyente ng guwardiya sibil ay walang pakialam: sinunod lamang daw niya ang utos na kumpiskahin ang mga armas. Nang mabihag si Tales, nanghuli pa siya ng lima o anim na taong-bukid na mukhang kahina-hinala, ngunit wala sa kanila si Tales.

Nagkibit-balikat din ang prayleng tagapangasiwa, si Padre Clemente. Wala raw siyang kinalaman dito dahil mga tulisan ang may kagagawan. Totoo na kung hindi siya nagreklamo ay hindi sana nakumpiska ang mga armas ni Tales, ngunit kailangan daw niyang ipagtanggol ang sarili dahil tila tinititigan siya ni Tales na parang pinipili kung saan siya babarilin. Para sa kanya, parusa iyon ng langit sa mga sumasalungat sa kanilang korporasyon.

Si Hermana Penchang, ang relihiyosang pinaglilingkuran ni Juli, ay nagsabing ipinapadala ng Diyos ang ganitong pagsubok dahil makasalanan ang tao o ang kanyang mga kamag-anak. Para sa kanya, makasalanan si Juli dahil hindi ito marunong magdasal nang tama. Pinagtrabaho niya ito nang walang tigil at hindi pinauwi upang alagaan ang lolo. Nang malaman niyang nagpunta si Basilio sa Maynila upang kunin ang ipon at tubusin si Juli, inakala niyang ang diyablo ang nag-anyong estudyante. Pinabasa niya kay Juli ang aklat na Tandang Basio Macunat at pinayuhang madalas pumunta sa kura sa kumbento.

Samantala, ginamit ng mga prayle ang pagkabihag ni Tales upang ibigay ang kanyang lupa sa ibang tao. Nang makabalik si Tales, nakita niyang nasa iba na ang lupang pinagbuwisan ng buhay ng kanyang asawa at anak, pipi na ang kanyang ama, at katulong na ang kanyang anak. Inutusan pa siya ng pamahalaang-bayan na umalis sa kanyang bahay sa loob ng tatlong araw. Wala siyang sinabi. Umupo lamang siya sa tabi ng kanyang ama, at halos hindi nagsalita sa buong maghapon.

Mga tauhan sa kabanata

• Kabesang Tales: nakalaya sa mga tulisan ngunit nawalan ng lupa at bahay
• Ang tenyente ng guwardiya sibil: naghugas-kamay; sinabing sinunod lamang niya ang utos
• Padre Clemente: prayleng tagapangasiwa na nagreklamo laban kay Tales
• Hermana Penchang: relihiyosang amo ni Juli na itinuring itong makasalanan
• Juli: naglilingkod bilang katulong upang mabayaran ang utang
• Tandang Selo: ama ni Tales na naging pipi

Mahahalagang pangyayari

1. Walang umamin ng pananagutan sa pagkabihag ni Kabesang Tales.
2. Sinabi ng tenyente at ni Padre Clemente na ginawa lamang nila ang kanilang tungkulin.
3. Pinagtrabaho ni Hermana Penchang si Juli at itinuring itong makasalanan.
4. Ibinigay ng mga prayle ang lupa ni Tales sa ibang tao.
5. Nakabalik si Tales at pinaalis sa kanyang bahay sa loob ng tatlong araw.

Talasalitaan

Aral at mensahe

Ang pamagat na “Ang mga Pilato” ay tumutukoy sa mga taong naghuhugas-kamay: lahat sila ay may bahagi sa sinapit ni Kabesang Tales, ngunit walang umamin ng pananagutan.

Ipinakikita rin ng kabanata kung paano ginagamit ang relihiyon upang bigyang-katwiran ang pang-aapi. Para kay Padre Clemente at Hermana Penchang, parusa raw ng Diyos ang paghihirap ng pamilya ni Tales.

Ang katahimikan ni Tales sa dulo ng kabanata ay nagpapahiwatig ng isang malalim na pagbabago na makikita sa mga susunod na kabanata.

Mga gabay na tanong

1. Bakit “Ang mga Pilato” ang pamagat ng kabanata?
2. Paano ipinagtanggol ng tenyente at ni Padre Clemente ang kanilang sarili?
3. Bakit itinuring ni Hermana Penchang na makasalanan si Juli?
4. Ano ang nadatnan ni Kabesang Tales nang makabalik siya?
5. Sa iyong palagay, sino ang tunay na may pananagutan sa sinapit ni Kabesang Tales?

Kaugnay: Buod at listahan ng mga kabanata ng El Filibusterismo · Mga tauhan ng El Filibusterismo · Noli Me Tangere

Ang buod na ito ay isinulat sa sariling salita ng Pangkat Editoryal ng Aking Maikling Kwento batay sa orihinal na nobela ni José Rizal (1891), na nasa pampublikong domain. Maaaring bahagyang magkaiba ang mga pangalan at pamagat depende sa saling ginagamit ng inyong aklat.