Sa hilagang-kanluran ng Pangasinan, sa bayan ng Alaminos, naroroon ang isa sa pinakakamangha-manghang tanawin sa buong Pilipinas — ang Hundred Islands, na binubuo ng halos isandaang maliliit na isla na kumakalat sa Look ng Lingayen. Ngunit bago pa man ito naging tanyag na destinasyon ng mga turista, mayroon nang matandang alamat ng Hundred Islands ang mga ninuno ng Alaminos na nagpapaliwanag kung paano naging ganito karami at kaganda ang mga isla. Ayon sa kuwentong ipinamana sa maraming henerasyon, ang lahat ng ito ay bunga ng katapangan ng isang higante at pagmamahal niya sa kanyang bayan.
Noong unang panahon, ang look ng Lingayen ay tahimik na dalampasigan lamang na tinitirhan ng mga mangingisda. Sa kabundukan malapit doon, naninirahan ang isang butihing higante na nagngangalang Bantugan, na kilala sa buong lalawigan dahil sa kanyang lakas at mabuting kalooban. Bagamat higante, mahinahon si Bantugan at itinuturing ang mga taganayon bilang sarili niyang pamilya, lagi niyang binabantayan ang kanilang kaligtasan mula sa mga bagyo at mga banta mula sa dagat.
Ang Pagsubok na Bumuo sa Alamat ng Hundred Islands
Isang taon, dumating ang malalakas na bagyo nang sunod-sunod, tumangay ng mga bahay at bangka ng mga mangingisda. Nanalangin ang mga taganayon kay Bantugan, hinihiling ang tulong niya laban sa poot ng dagat. Naantig ang puso ng higante, kaya’t nagpasya siyang gawin ang di-kapani-paniwalang bagay: hahagupitin niya ng malalaking bato ang mabangis na alon upang gumawa ng harang na magsasanggalang sa baybayin.
Gabi-gabi, umaakyat si Bantugan sa kabundukan at bumubunot ng malalaking bato, dala-dala ang mga ito papunta sa look. Isa-isa niyang inihahagis ang mga bato sa dagat, hanggang sa unti-unting lumitaw ang mga bunton ng lupa mula sa ilalim ng tubig. Sa bawat bato na inihahagis niya, may bagong isla na sumisibol, tila mga bantay na nakahanay upang pigilan ang lakas ng alon bago pa man ito umabot sa baybayin.
Paano Nabuo ang Sandaang Isla
Sa loob ng maraming gabi, walang tigil sa paghahagis ng bato si Bantugan, hanggang sa isang umaga, nagulat ang mga taganayon sa nakita nila: hindi na lamang tahimik na dalampasigan ang kanilang tinitirhan, kundi isang look na napapaligiran ng halos isandaang maliliit na isla. Dahil sa pagmamahal at sakripisyo ng higante, hindi na muling tinamaan ng malakas na bagyo ang kanilang bayan, sapagkat sinasalo na ng mga bagong-buong isla ang bugso ng hangin at alon.
Bilang tanda ng pasasalamat, pinangalanan ng mga taganayon ang pinakamalaking bahagi ng mga isla sa alaala ni Bantugan, at ipinangako nilang ipapasa nila ang kuwento ng kanyang kabutihan sa susunod na henerasyon. Ayon pa rin sa alamat, doon sa kailaliman ng dagat sa pagitan ng mga isla, natutulog pa rin si Bantugan, laging handang gumising kung muling kakailanganin ng kanyang mga minamahal na taganayon ang kanyang tulong.
Hanggang ngayon, ang alamat ng Hundred Islands ay patuloy na ikinukuwento ng mga matatanda sa Alaminos sa mga bisitang gustong malaman ang kasaysayan sa likod ng tanyag na pambansang parke. Bagama’t may agham na paliwanag ang mga heologo tungkol sa likas na pagkabuo ng mga isla, ang kuwento nina Bantugan ay nananatiling bahagi ng mayamang kultura ng Pangasinan — patunay na sa likod ng bawat magandang tanawin, may kuwento ng pagmamahal at sakripisyo na nagbibigay-buhay dito.
