Noli Me Tangere Kabanata 13: Mga Babala ng Bagyo

Sa Kabanata 13 ng Noli Me Tangere, “Mga Babala ng Bagyo”, dinalaw ni Crisostomo Ibarra ang puntod ng kanyang ama, at dito niya natuklasan ang masakit na katotohanan tungkol sa sinapit ng bangkay nito.

Madilim na ulap ng bagyo sa kalangitan
Larawang paglalarawan lamang. Larawan: Łukasz Łada / Unsplash

Buod ng Kabanata 13

Habang papalabas ng sementeryo ang matanda, dumating ang isang maalikabok na karwahe. Bumaba si Crisostomo Ibarra kasama ang isang matandang katulong ng kanilang pamilya. Ayon sa katulong, nagtanim siya ng mga bulaklak sa puntod ni Don Rafael at naglagay ng krus na siya mismo ang umukit.

Pagdating nila sa malaking krus, hindi nila makita ang puntod. Nagtanong sila sa sepulturero. Sinabi nito na sinunog niya ang krus dahil iniutos ng “malaking kura”, ang kurang namamalo ng malaking baston. Idinagdag pa niya na wala na roon ang bangkay: isang babae ang inilibing niya roon noong nakaraang linggo.

Ipinagtapat ng sepulturero na ilang buwan na ang nakalilipas nang hukayin niya ang bangkay sa utos ng kura upang ilibing sa libingan ng mga Intsik. Ngunit dahil mabigat ito at maulan ang gabi, naisip niyang “mas mabuti pang malunod kaysa mapalibing kasama ng mga Intsik”, kaya itinapon niya ang bangkay sa lawa.

Hinawakan ni Ibarra ang sepulturero at matagal itong tinitigan, saka nagmamadaling umalis na parang wala sa sarili, habang umiiyak ang matandang katulong. Palubog na ang araw at nagbabadya ang bagyo: makapal ang ulap at malakas ang hangin.

Sa daan pauwi, nakasalubong niya si Padre Salvi, ang kura ng San Diego. Hinawakan ni Ibarra ang balikat nito nang mariin hanggang mapaluhod ang pari, at tinanong: “Ano ang ginawa ninyo sa aking ama?” Nanginginig na sumagot si Padre Salvi na wala siyang ginawa: si Padre Damaso, ang nauna sa kanya, ang may kagagawan. Binitiwan siya ni Ibarra at nagmadaling umuwi.

Mga tauhan sa kabanata

  • Crisostomo Ibarra: dinalaw ang puntod ng ama at natuklasan ang nangyari
  • Ang matandang katulong: tapat na katulong ng pamilya Ibarra
  • Ang sepulturero: humukay at nagtapon ng bangkay sa lawa
  • Padre Salvi: kura ng San Diego na napagbintangan ni Ibarra
  • Padre Damaso (binanggit lamang): ang tunay na nag-utos

Mahahalagang pangyayari

  1. Dumating si Ibarra sa sementeryo upang dalawin ang puntod ng ama.
  2. Hindi nila matagpuan ang puntod at ang krus.
  3. Ipinagtapat ng sepulturero na sinunog niya ang krus at itinapon sa lawa ang bangkay.
  4. Umalis si Ibarra na labis na nagdadalamhati habang nagbabadya ang bagyo.
  5. Kinompronta ni Ibarra si Padre Salvi, na nagsabing si Padre Damaso ang may kagagawan.

Talasalitaan

SalitaKahulugan
babalapaalala ng darating na panganib
nagbabadyanagpapakita ng palatandaan na may darating
kinomprontahinarap nang tahasan
nagdadalamhatilabis na nalulungkot
puntodlibingan o nitso

Aral at mensahe

Ang pamagat na “Mga Babala ng Bagyo” ay may dalawang kahulugan: ang tunay na bagyong paparating, at ang unos sa kalooban ni Ibarra at sa kanyang buhay. Mula rito, magsisimula ang tunggalian niya sa mga makapangyarihan sa San Diego.

Ipinakikita rin ng kabanata ang tuksong maghiganti at ang kahalagahan ng pagpipigil. Kahit galit na galit, binitiwan ni Ibarra si Padre Salvi nang malaman niyang hindi ito ang may kasalanan.

Mga gabay na tanong

  1. Ano ang natuklasan ni Ibarra sa sementeryo?
  2. Bakit itinapon ng sepulturero ang bangkay sa lawa sa halip na ilibing sa libingan ng mga Intsik?
  3. Ano ang dalawang kahulugan ng pamagat na “Mga Babala ng Bagyo”?
  4. Tama ba ang ginawa ni Ibarra kay Padre Salvi? Ipaliwanag.
  5. Kung ikaw si Ibarra, ano ang gagawin mo matapos malaman ang katotohanan?

Kaugnay: Buod at listahan ng mga kabanata ng Noli Me Tangere · Mga tauhan ng Noli Me Tangere · El Filibusterismo

Ang buod na ito ay isinulat sa sariling salita ng Pangkat Editoryal ng Aking Maikling Kwento batay sa orihinal na nobela ni José Rizal (1887), na nasa pampublikong domain. Maaaring bahagyang magkaiba ang mga pangalan at pamagat depende sa saling ginagamit ng inyong aklat.