Alamat ng Bohol: Pinagmulan ng Pangalan at ng Chocolate Hills

Ang Bohol ay isang lalawigang pulo sa Gitnang Kabisayaan, kilala sa Chocolate Hills, sa tarsier at sa Sandugo. Narito ang karaniwang paliwanag sa pinagmulan ng pangalan nito at ang dalawang kilalang alamat tungkol sa Chocolate Hills.

Pinagmulan ng pangalang Bohol

Ayon sa karaniwang paliwanag, nagmula ang pangalang Bohol sa “Bo-ol,” ang pangalan ng isang pamayanan sa pulo noong dumating ang mga Kastila. Dito rin naganap noong Marso 16, 1565 ang Sandugo, ang pakikipagsanduguan nina Miguel López de Legazpi at Datu Sikatuna, na ginugunita ngayon sa taunang Sandugo Festival.

Mga alamat ng Chocolate Hills

Muling isinalaysay ng Pangkat Editoryal batay sa mga kilalang bersyon.

Ang away ng dalawang higante. Ayon sa isang alamat, may dalawang higanteng nag-away. Ilang araw silang nagbatuhan ng malalaking bato at buhangin. Nang mapagod, nagkasundo sila at umalis, ngunit hindi nila nilinis ang kanilang kalat. Ang mga batong iyon ang naging mga burol.

Ang luha ni Arogo. Sa isa pang alamat, umibig ang higanteng si Arogo sa isang mortal na dalagang si Aloya. Nang pumanaw si Aloya, labis na nagdalamhati si Arogo. Tumulo ang kanyang mga luha, at ang bawat patak ay naging isang burol.

Sa katotohanan, ang Chocolate Hills (mahigit 1,200 burol) ay nabuo mula sa batong-apog sa loob ng napakahabang panahon. Tinatawag itong “chocolate” dahil nagiging kulay-tsokolate ang damo tuwing tag-araw.

Aral

• Panagutan ang sariling kalat at gawa, gaya ng aral sa alamat ng mga higante.
• Ang pag-ibig at pagdadalamhati ay bahagi ng buhay.
• Pahalagahan ang kasaysayan at likas na yaman ng ating bansa.

Mga gabay na tanong

1. Saan nagmula ang pangalang Bohol ayon sa karaniwang paliwanag?
2. Ano ang Sandugo at kailan ito naganap?
3. Ano ang dalawang alamat ng Chocolate Hills?
4. Paano ipinaliliwanag ng agham ang pagkakabuo ng Chocolate Hills?

Tingnan ang iba pang mga alamat.